Czy można ustrzec się przed płaceniem OC za zdemontowany pojazd?

Problem może pojawić się w sytuacji, kiedy przestaniesz ze względu na wiek lub stan techniczny użytkować samochód. W takiej sytuacji klasycznym sposobem postępowania jest przekazanie samochodu do stacji demontażu lub stacji zbierania pojazdu, następnie po uzyskaniu stosownego zaświadczenia wyrejestrowanie samochodu. Z tą chwilą ulega rozwiązaniu umowa ubezpieczenia OC i tym samym przestajemy uiszczać składki. Co zrobić jeśli właściciel chce zatrzymać samochód, a jednocześnie nie płacić OC?

Może zdarzyć się sytuacja, kiedy właściciel pomimo zaprzestania użytkowania samochodu ma jednak wolę jego dalszego zatrzymania z różnych powodów lub np. samochód w mniejszym lub większym stopniu został zdemontowany. W takiej sytuacji powstaje pytanie dotyczące celowości przekazania wraku lub zdemontowanego pojazdu do stacji demontażu lub stacji zbierania pojazdu. Takie przekazanie jest jednak konieczne ze względu na potrzebę rozwiązania umowy ubezpieczenia OC i tym samym zaprzestania uiszczania składek ubezpieczeniowych. Uiszczanie składek ubezpieczeniowych w przypadku całkowitego zaprzestania  wykorzystywania samochodu do poruszania się po drogach jest w takiej sytuacji dla właściciela pojazdu nie do przyjęcia. Wysuwają oni argument, że nie można być obciążony ubezpieczeniem rzeczy, która nie jest pojazdem. 

Warto w takiej sytuacji dokonać analizy przepisów ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. 

Na podstawie takich ustaw, umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych ulega rozwiązaniu m.in. z chwilą wyrejestrowania pojazdu mechanicznego. Przedsiębiorca prowadzący stację demontażu jest obowiązany do przyjęcia każdego pojazdu wycofanego z eksploatacji, który posiada cechy identyfikacyjne pojazdu. W pewnych sytuacjach może jednak przy przyjmowaniu pojazdu pobrać opłatę od właściciela pojazdu. Ma to miejsce w sytuacji, kiedy pojazd jest niekompletny. Za pojazd kompletny uważa się pojazd, który zawiera wszystkie istotne elementy i jego masa jest nie mniejsza niż 90 % masy pojazdu.

Po zakończeniu eksploatacji samochodu można usunąć na swoje potrzeby pewne elementy techniczne, ale aby dokonać skutecznie wyrejestrowania samochodu trzeba pozostały wrak samochodu oddać do stacji demontażu. W sytuacji, kiedy pojazd jest poważnie zdekompletowany, należy liczyć się z koniecznością uiszczenia opłaty. Jednak prowadzący stacje demontażu w każdej sytuacji jest zobowiązany go przyjąć. Obowiązek zdania samochodu do stacji demontażu w jakimkolwiek stanie jaki pozostał po użytkowaniu należy wypełnić dlatego, że bez zaświadczenia ze stacji demontażu nie dokona się skutecznie wyrejestrowania samochodu. Tylko w momencie skutecznego wyrejestrowania można uniknąć płacenia składek z tytułu ubezpieczenia OC.

W aktualnym stanie prawnym w przypadku woli posiadacza pojazdu przetrzymywania go pomimo utraty jego sprawności technicznej lub zdekompletowania, nie ma możliwości aby  rozwiązać umowę ubezpieczenia OC i uniknąć płacenia składek. Jedynym rozwiązaniem jest przekazanie nawet „wraku samochodu” do stacji demontażu pojazdów i uzyskanie stosownego zaświadczenia które będzie  podstawą do wyrejestrowania. Konieczność przekazywania „wraków samochodów” do stacji demontażu wynika z przepisów ochrony środowiska i ma uzasadnienie ekologiczne.

Jeżeli jednak posiadacz kwestionuje obowiązek ubezpieczenia OC w konkretnej sprawie, powinien zwrócić się do sądu powszechnego. Możliwość odwołania się do sądu powszechnego powinna zostać zawarta w wezwaniu do zapłaty od Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego.