Władze samorządowe miast i gmin coraz bardziej zaczynają zwracać uwagę na problem azbestu w naszym kraju. Każdy właściciel budynku, którego dach jest wykonany z płyt zawierających azbest – popularnie zwanych eternitem, jest zobowiązany do wykonywania okresowej kontroli swojego dachu.

Azbest staje się zagrożeniem dla zdrowa, gdy dojdzie do korozji lub jakiegokolwiek uszkodzenia wyrobów zawierających azbest (łamanie, kruszenie, cięcie i każda inna obróbka). Procesy te powodują uwalnianie się włókien do powietrza i możliwość wdychania ich do płuc, a pamiętaj, że ma to działanie rakotwórcze.

Azbest dobrze zabezpieczony i nieuszkodzony nie stanowi zagrożenia, ale ponieważ jest wysoce szkodliwy dla zdrowia  dopuszcza się wykorzystywanie wyrobów zawierających azbest nie dłużej niż do końca roku 2032. Usunięte z obiektu budowlanego wyroby azbestowe powinny być zastąpione innymi, niezawierającymi tego surowca. Pozostaje jednak otwarte pytanie – kiedy musisz go usunąć ? Czy możesz poczekać do 20032?   

Właściciel, użytkownik wieczysty lub zarządca nieruchomości, a także obiektu, urządzenia budowlanego, instalacji przemysłowej lub innego miejsca zawierającego azbest, przeprowadza kontrole tych wyrobów w terminach wynikających z oceny stanu tych wyrobów.

Przeprowadzenie takiej kontroli jest obowiązkowe. Wyroby azbestowe znajdujące się w budynku powinny być ocenione w czasie przeglądu technicznego przeprowadzonego zgodnie z wymogami Prawa budowlanego. Jeśli do tej pory nie wykonałeś takiej oceny, wykonaj ją niezwłocznie, bowiem termin jej wykonania upłynął w końcu 2004 r. Kolejne kontrole przeprowadza się w terminach wynikających z oceny stanu tych wyrobów.

Z przeprowadzonej kontroli okresowej sporządzasz Ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest - w dwóch egzemplarzach. Wzór oceny określa załącznik do rozporządzenia w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest.

Po wykonanej kontroli jako właściciel obiektu przechowujesz jeden egzemplarz oceny łącznie z dokumentacją miejsca zawierającego azbest. Drugi egzemplarz oceny przekazujesz organowi nadzoru budowlanego w terminie 30 dni od daty jej sporządzenia.

Formularz na którym wykonujesz Ocenę stanu i możliwości bezpiecznego użytkowania wyrobów zawierających azbest zawiera dane.

1. W części ogólnej:

• miejsce i adres obiektu, urządzenia budowlanego lub instalacji przemysłowej,
• określenie pomieszczenia, w którym występuje azbest,
• rodzaj i nazwa wyrobu,
• ilość wyrobu podana w m3 lub tonach.

2. W części szczegółowej:

• sposób zastosowania azbestu - torkety, tynki, lekkie płyty izolacyjne (ciężar obj. < 1000kg/m3), inne wyroby, także płyty eternitowe,
• rodzaj azbestu - chryzotylowy (tu płyty eternitowe), inny np. krokydolit (najbardziej niebezpieczny),
• struktura powierzchni wyrobu z azbestem - rozluźniona struktura włókien, mocna struktura włókien, lecz bez albo z niewystarczającą powłoką farby zewnętrznej, pomalowana i nieuszkodzona powłoka zewnętrzna,
• stan zewnętrzny wyrobu - duże uszkodzenie, widoczne pęknięcia lub ubytki na powierzchni równej lub większej niż 3 % powierzchni wyrobu, małe uszkodzenie – brak widocznych pęknięć, a ubytki na powierzchni mniejszej niż 3 % powierzchni wyrobu, brak uszkodzeń,
• możliwość uszkodzenia powierzchni wyrobu z azbestem -  wyrób jest przedmiotem prac, bezpośrednio dostępny do wysokości 2 m. i narażony na uszkodzenia, narażony na uszkodzenia mechaniczne, wstrząsy i drgania, na działanie czynników atmosferycznych, w zasięgu silnych ruchów powietrza, nie narażony na wpływy zewnętrzne,
• wykorzystanie pomieszczenia - regularnie przez dzieci, młodzież lub sportowców, trwałe lub częste przebywanie w pomieszczeniach innych osób, czasowo wykorzystywane pomieszczenie, rzadko wykorzystywane pomieszczenie,
• usytuowanie wyrobu - bezpośrednio w pomieszczeniu, za zawieszonym, nieszczelnym sufitem lub innym pokryciem, w systemie wywietrzania pomieszczenia (kanały wentylacyjne), za zawieszonym szczelnym sufitem lub innym pokryciem, ponad pyłoszczelną powierzchnią lub poza szczelnym kanałem wentylacyjnym.

W każdej z grup pytań powinieneś podkreślić tylko jedna pozycję. Jeśli wystąpi więcej niż jedna odpowiedź, podkreśl najwyższą punktację.

W powyższej ocenie, która ma formę ankiety, sumujesz uzyskane punkty W zależności od uzyskanej liczby punktów określasz tzw. stopień pilności, przy czym im większa liczba punktów tym stopień pilności wyższy:
I - wymiana lub naprawa wymagana bezzwłocznie (powyżej 65 pkt.)
II - ponowna ocena wymagana w czasie do 1 roku (od 35 do 60 pkt.)
III - ponowna ocena w terminie do 5 lat (poniżej 35 pkt.).

Podstawa prawna:

1. Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy I Polityki Społecznej w sprawie sposobów i warunków bezpiecznego użytkowania i usuwania wyrobów zawierających azbest z 2 kwietnia 2004 r. (Dz.U. z 2004 r. nr 71, poz. 649).