Obszar Natura 2000 - kiedy mozesz realizowac inwestycje?
Czy wiesz, co decyduje o utworzeniu obszaru Natura 2000? Podstawą utworzenia sieci obszarów Natura 2000 jest:
- dyrektywa ptasia - w sprawie ochrony dzikich ptaków [1],
- dyrektywa siedliskowa - w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory [2].
Kiedy obowiązują powyższe przepisy
Gdy realizujesz przedsięwzięcie, które w jakikolwiek sposób może wpłynąć na obszar Natury 2000, spotkasz się z praktycznym zastosowaniem wymienionych przepisów, które odnoszą się do każdego obszaru spełniającego przyrodnicze przesłanki objęcia ochroną, np. występowanie danego gatunku lub siedliska.
Gdy realizujesz przedsięwzięcie, które w jakikolwiek sposób może wpłynąć na obszar Natury 2000, spotkasz się z praktycznym zastosowaniem wymienionych przepisów, które odnoszą się do każdego obszaru spełniającego przyrodnicze przesłanki objęcia ochroną, np. występowanie danego gatunku lub siedliska.
Co Cię czeka, kiedy realizujesz inwestycję
Realizując inwestycję związaną na przykład z budową obiektów turystycznych, starasz się o uzyskanie koncesji geologicznej, pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzeń wodnych, czy decyzję zezwalającą na prowadzenie robót. Musisz uzyskać właściwe pozwolenie. Organ wydający pozwolenie (najczęściej starosta) dokonuje rozeznania pod względem oddziaływania inwestycji na teren objęty projektem Natura 2000.
Realizując inwestycję związaną na przykład z budową obiektów turystycznych, starasz się o uzyskanie koncesji geologicznej, pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzeń wodnych, czy decyzję zezwalającą na prowadzenie robót. Musisz uzyskać właściwe pozwolenie. Organ wydający pozwolenie (najczęściej starosta) dokonuje rozeznania pod względem oddziaływania inwestycji na teren objęty projektem Natura 2000.
Co w sytuacji negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000?
Jeżeli organ administracji uzna, że może wystąpić negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000, to wstrzymuje postępowanie do czasu uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.
Niezależnie od decyzji starosty inwestor już wcześniej może wystąpić z wnioskiem o uzyskanie takiej decyzji, do:
Jeżeli organ administracji uzna, że może wystąpić negatywne oddziaływanie na obszar Natura 2000, to wstrzymuje postępowanie do czasu uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia.
Niezależnie od decyzji starosty inwestor już wcześniej może wystąpić z wnioskiem o uzyskanie takiej decyzji, do:
- wójta,
- burmistrza lub
- prezydenta miasta.
Co jest ważne przy wydawaniu decyzji?
Przy wydawaniu decyzji bierze się pod uwagę:
Przy wydawaniu decyzji bierze się pod uwagę:
- postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko z udziałem społeczeństwa,
- jeżeli wymagane jest sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko, stroną mogą być również organizacje ekologiczne.
Kiedy nie dostaniesz zgody na realizację inwestycji?
Podstawą odmowy udzielenia zgody na realizację jest:
Kiedy inwestycja może dojść do skutku?
Jeżeli istnieje nadrzędny interes publiczny oraz brakuje rozwiązania alternatywnego:
Jeżeli istnieje nadrzędny interes publiczny oraz brakuje rozwiązania alternatywnego:
- Jeśli na obszarze występuje gatunek lub siedlisko o znaczeniu priorytetowym, to taka inwestycja musi służyć ochronie zdrowia i życia ludzi, zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego, mieć korzystne skutki dla przyrody oraz musi wynikać z koniecznych wymogów interesu publicznego.
- Konieczne jest wówczas wykonanie kompensacji przyrodniczej oraz powiadomienie Komisji Europejskiej o planowanym zadaniu i ewentualnym uwzględnieniu jej opinii.
Co określa indywidualny plan ochrony?
Każdy obszar sieci Natura 2000 posiada indywidualny plan ochrony zawierający informację o tym, co może być dla niego zagrożeniem i jakie działania należy podejmować.
Na co powinieneś uważać?
Jeżeli zależy Ci na zrównoważonym rozwoju regionu, w którym znajduje się obszar Natura 2000, rozwoju opartym na przyjaznch dla środowiska rolnictwie oraz turystyce przyrodniczej, to powinieneś unikać:
Jeżeli zależy Ci na zrównoważonym rozwoju regionu, w którym znajduje się obszar Natura 2000, rozwoju opartym na przyjaznch dla środowiska rolnictwie oraz turystyce przyrodniczej, to powinieneś unikać:
- niewłaściwej lokalizacji inwestycji, na przykład w miejscach szczególnie eksponowanych, co może zepsuć naturalny krajobraz,
- lokowania autostrad na obszarach Natura 2000 lub w ich bliskim sąsiedztwie, gdyż przebieg autostrady przez dany region znacznie obniża jego atrakcyjność turystyczną, ogranicza możliwość rozwoju rolnictwa proekologicznego. Taka lokalizacja może bezpowrotnie zniszczyć siedlisko i zagrozić gatunkom, dla których obszar został powołany, oraz rozwojowi turystyki,
- niekontrolowanego rozwoju masowej turystyki. Rozwój turystyki na danym obszarze należy zaplanować tak, by masowy ruch turystyczny nie zniszczył przyrody tego obszaru,
- intensyfikacji produkcji rolnej, a w tym chemizacji, mogącej powodować gromadzenie toksyn ze środków agrochemicznych w łańcuchu pokarmowym oraz nadmierny wzrost glonów w wodach i zarastanie jezior na terenie obszarów natura 2000,
- zbyt intensywnej gospodarki leśnej, nastawionej na dynamiczną produkcję drewna. Pamiętaj, aby różnorodność biologiczna nie była ograniczana, lecz by zachodziło jej wzbogacanie.
- braku współpracy między mieszkańcami na przykład w kierunku promocji obszaru.
Uwaga
Wszędzie tam, gdzie inwestycje zaplanowano na terenach objętych obszarem Natura 2000, niezależnie od tego, czego dotyczy inwestycja, inwestorzy i urzędnicy obawiają się o realizację przedsięwzięć.
Wszędzie tam, gdzie inwestycje zaplanowano na terenach objętych obszarem Natura 2000, niezależnie od tego, czego dotyczy inwestycja, inwestorzy i urzędnicy obawiają się o realizację przedsięwzięć.
Przykład
Przykładem kontrowersyjnej inwestycji, która nie ma szans na dofinansowanie przez UE oraz na realizację, jest rozbudowa lotniska w Świdniku k. Lublina. Znajduje się tu największa w UE kolonia susła perełkowanego, jest ona także włączona do Natury 2000.
Przykładem kontrowersyjnej inwestycji, która nie ma szans na dofinansowanie przez UE oraz na realizację, jest rozbudowa lotniska w Świdniku k. Lublina. Znajduje się tu największa w UE kolonia susła perełkowanego, jest ona także włączona do Natury 2000.
Istnieje alternatywna lokalizacja lotniska na Lubelszczyźnie, w Niedźwiedzie, co przesądza o losach inwestycji. Lokalne władze oraz niektórzy naukowcy nie widzą w tym problemu, twierdząc, że
inwestycja nie zagraża gryzoniom, a wręcz przeciwnie może przynieść same korzyści. Ich zdaniem susłom nie zaszkodzi też przeniesienie w inne miejsce. Ale jak przy każdej inwestycji są i
przeciwnicy.
Kiedy prawo unijne pozwala na inwestycję?
Prawo unijne dopuszcza inwestycje na obszarach Natura 2000, gdy są spełnione trzy warunki jednocześnie:
Prawo unijne dopuszcza inwestycje na obszarach Natura 2000, gdy są spełnione trzy warunki jednocześnie:
- są niezbędne ze względów społecznych,
- są niezbędne ze względów ekonomicznych,
- nie ma dla nich alternatywy.
Muszą być także dopełnione wszystkie wymogi wynikające z prawa ochrony środowiska, dotyczące przede wszystkim raportu oddziaływania inwestycji na środowisko.
Podstawa prawna:
- Dyrektywa Rady 79/409/EWG z 2 kwietnia 1979 r.,
- Dyrektywa Rady 92/43/EWG z 21 maja 1992 r.,
- Ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. nr 92 ,poz. 880 z późn. zm.),
- Ustawa z 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 62, poz. 627 z późn. zm.).
inwestycja lub przedsięwzięcie mogące znacząco wpłynąć negatywnie na stan siedlisk bądź na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony obszar Natury 2000.