Uwaga! zaostrzenie prawa karnego za czyny przeciw środowisku

Kodeks karny [Dz.U.97.88.553]

art. 182 kk

Zmiana doprecyzowuje zapisy w odniesieniu do sposobu zanieczyszczenia środowiska i  bezpośrednio określa karę za szkodę w określonym komponencie środowiska oraz różnicuje karę ze względu na rodzaj podmiotu wyrządzającego szkodę w środowisku i rodzaj jego winy. We wcześniejszym zapisie mogłeś zostać ukarany pozbawieniem wolności od 3 miesięcy do lat 5, gdy odpowiadałeś za zanieczyszczenie wody, powietrza lub ziemi substancją albo promieniowaniem jonizującym w takiej ilości lub w takiej postaci, że mogło to zagrozić życiu lub zdrowiu wielu osób lub spowodować zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach i na tym zapis się kończył.

Kodeks karny [Dz.U.97.88.553]

Art. 185 § 1 - § 3 kk

Jeżeli następstwem czynów wymienionych powyżej oraz tych wymienionych poniżej, takich jak:

sprowadzanie wbrew przepisom z zagranicy odpadów lub substancji zagrażających środowisku.

zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach lub istotne obniżenie jakości wody, powietrza lub powierzchni ziem - sprawca podlega pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8,

ciężki uszczerbek na zdrowiu człowieka - sprawca podlega karze pozbawienia wolności od roku do lat 10,

 śmierć człowieka - sprawca podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 12.

Zaostrzono wymiar kary. Wcześniej można było wymierzyć jeden rodzaj kary za ogólnie pojęte dopuszczenie się strat w środowisku - pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Kodeks karny [Dz.U.97.88.553]

Art. 183.  § 1 kk

Odpowiedzialność karna jest już w sytuacji, gdy działanie podmiotu zagraża życiu  lub zdrowiu choćby jednej osoby oraz w przypadku, gdy jego skutkiem jest spowodowanie znacznej szkody dla jakości powietrza, gleby lub wody.

Uwaga! Karze będzie podlegać nawet nieumyślne popełnienie wszystkich czynów dotyczących niewłaściwego postępowania z odpadami.

Wcześniejszy zapis odnosił się do zagrożeń życia lub zdrowia wielu osób i nie precyzował strat w poszczególnych komponentach środowiska.

Ustawa o ochronie przyrody [Dz.U. z 2004 r. nr 92, poz. 880]

Art. 127a kk

Wprowadzono w ustawie przepis określający odpowiedzialność karną za przestępstwo polegające na posiadaniu lub przywłaszczeniu takiej liczby chronionych gatunków, która może wpłynąć na zachwianie ich populacji. 

Ustawa o ochronie przyrody [Dz.U. z 2004 r. nr 92, poz. 880]

Art. 128 ust 1 i 2, art. 128 kk

Dodano zapis o karze za nieumyślne spowodowanie strat w gatunku chronionym.

narusza przepisy prawa Unii Europejskiej dotyczące ochrony gatunków dziko żyjących zwierząt i roślin w zakresie regulacji obrotu nimi poprzez:

nieprzedkładanie zgłoszenia importowego,

używanie okazów określonych gatunków w innym celu niż wskazany w zezwoleniu importowym,

korzystanie w sposób nieuprawniony ze zwolnień od nakazów przy dokonywaniu obrotu sztucznie rozmnożonymi roślinami

oferowanie zbycia lub nabycia, nabywanie lub pozyskiwanie, używanie lub wystawianie publicznie w celach zarobkowych, zbywanie, przetrzymywanie lub przewożenie w celu zbycia okazów określonych gatunków roślin lub zwierząt,

używanie zezwolenia albo świadectwa dla okazu innego niż ten, dla którego było ono wydane,

składanie wniosku o wydanie zezwolenia importowego, eksportowego, reeksportowego, lub świadectwa bez poinformowania o wcześniejszym odrzuceniu wniosku

podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat.

ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o substancjach zubażających warstwę ozonową

[Dz.U. z 2004 r. nr 121, poz. 1263 z późn. zm.)

Art. 48a kk

Wyróżniono, że czynem zabronionym powinna być „produkcja, przewóz, wywóz, wprowadzanie do obrotu lub wykorzystywanie substancji zubażających warstwę ozonową”

Kto, wbrew zakazom lub bez dochowania warunków rozporządzenia (WE) nr 1005/2009 Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 września 2009 r. w sprawie substancji zubożających warstwę ozonową (Dz.Urz. UE L 286 z 31 października 2009 r., str. 1), produkuje, przywozi, wywozi, wprowadza do obrotu, używa substancji kontrolowanych oraz produktów, urządzeń i instalacji zawierających te substancje, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Ustawa z
2 października 2001 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary [Dz.U. z 2002 r. nr 197, poz. 1661 z późn., zm.]

Art. 16 ust 1 pkt 8 kk

art. 16 ust. 1 pkt 8 wskazanej ustawy, przewiduje odpowiedzialność podmiotu zbiorowego, jeżeli osoba popełniła przestępstwo przeciwko środowisku.

art. 34 ustawy z 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych (Dz.U. nr 11, poz. 84, nr 100, poz. 1085, nr 123, poz. 1350 i nr 125, poz. 1367 oraz z 2002 r. nr 135, poz. 1145 i nr 142, poz. 1187),

art. 69 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. nr 62, poz. 628 oraz z 2002 r. nr 41, poz. 365 i nr 113, poz. 984),

art. 58-64 ustawy z 22 czerwca 2001 r. o organizmach genetycznie zmodyfikowanych (Dz.U. nr 76, poz. 811 oraz z 2002 r. nr 25, poz. 253 i nr 41, poz. 365).

Podmiot zbiorowy podlega odpowiedzialności za czyn zabroniony, gdy osoba fizyczna działa w imieniu lub w interesie podmiotu zbiorowego:

w ramach uprawnienia lub obowiązku do jego reprezentowania, podejmowania w jego imieniu decyzji lub wykonywania kontroli wewnętrznej albo

przy przekroczeniu tego uprawnienia lub niedopełnieniu tego obowiązku albo

została dopuszczona do działania w wyniku przekroczenia uprawnień lub niedopełnienia obowiązków albo

działa w imieniu lub w interesie podmiotu zbiorowego, za zgodą lub wiedzą osoby uprawnionej do reprezentowania podmiotu zbiorowego, jeżeli zachowanie to przyniosło lub mogło przynieść podmiotowi zbiorowemu korzyść (nawet  niemajątkową).

Ustawa określa postępowanie wobec podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary, czyny te traktuje  jako przestępstwa lub przestępstwa skarbowe.