Ładunki niebezpieczne są coraz częściej transportowane przewozem drogowym, podlegają więc przepisom ADR. Jeśli jednak Twoja firma jest tylko nadawcą przesyłki to i tak umowa ADR nakłada z tego tytułu na Ciebie pewne obowiązki. Przeszkolenie kierowcy, prawidłowe oznakowanie oraz odpowiednie wyposażenie pojazdu transportującego towary niebezpieczne ADR to podstawowy obowiązek każdej firmy transportowej. Co więc należy do Ciebie jako nadawcy? Jakie informacje i czynności musisz wykonać obligatoryjnie,  a jakie dla upewnienia się, że przesyłka dotrze do odbiorcy nienaruszona i terminowo?

Twoim (nadawcy towaru niebezpiecznego) najważniejszym obowiązkiem, poza stosownym jego opakowaniem oraz oznakowaniem, jest wyposażenie kierującego w informacje i dane oraz, jeżeli to konieczne, w wymagane dokumenty przewozowe oraz dokumenty towarzyszące (zezwolenia, dopuszczenia, powiadomienia, świadectwa itd.). Jeżeli korzystasz z usług innych uczestników przewozu (pakującego, załadowcy, napełniającego, itd.), podejmij odpowiednie środki dla zapewnienia, aby przesyłka spełniała wymagania ADR.

Rola kierującego pojazdem
Bezpieczeństwo transportu ADR zależy głównie od kierującego pojazdem. Umowa ADR nie podaje w sposób bezpośredni definicji - zgodnie z obowiązującymi przepisami do kierowania pojazdem przewożącym tego rodzaju ładunki upoważniona jest osoba, która:

• posiada prawo jazdy odpowiedniej kategorii, 
• odbyła szkolenie na przewóz rzeczy (jeśli jest wymagane), 
• ukończyła 21 lat oraz 
• posiada zaświadczenie ADR.

Zaświadczenie ADR otrzymuje osoba, która ukończyła stosowne szkolenie z wynikiem pozytywnym. 

Obowiązek przeszkolenia kierowcy ciąży na firmie transportowej. To przewoźnik musi zadbać o właściwe kwalifikacje kierowcy i jego szkolenia. Twoja rola ogranicza się wyłącznie do ewentualnej kontroli przy wydawaniu towarów do transportu, czy kierujący posiada tego rodzaju przeszkolenie.

Kursy dla kierowców
W chwili obecnej podstawowym rodzajem kursu jest kurs dokształcający początkowy, który uprawnia do przewozu sztuk przesyłki ADR (z wyłączeniem klasy 1 i 7). Gdyby kierujący pojazdem chciał przewozić materiały klasy 1 oraz 7 lub przewozić materiały w pojazdach typu cysterna, zobowiązany jest do ukończenia dodatkowego szkolenia specjalistycznego. Koszt takiego szkolenia to wydatek rzędu 500-1000 zł.

Obowiązki przewoźnika
Zgodnie z umową ADR przewoźnik zobowiązany jest do sprawdzenia, czy:

- towar został dopuszczony do przewozu,
- w jednostce transportowej znajduje się wymagana do przewozu dokumentacja,
- opakowania nie mają oczywistych wad, wycieków, braków w wyposażeniu.
 

Powinien ponadto upewnić się, czy:
- badania dla pojazdów nie utraciły terminu ważności,
- pojazdy nie są nadmiernie załadowane oraz
- posiadają wymagane wyposażenie.

W praktyce obowiązek ten ciąży na kierowcy, który uczestniczy przy załadunku pojazdu, jako przedstawiciel przewoźnika. Dlatego tak ważnym elementem staje się prawidłowe przeszkolenie kierującego oraz współdziałanie przewoźnika i kierowcy, gdyż jego brak może mieć dla tego pierwszego bardzo negatywne konsekwencje. Wchodzą tu w grę wszelkie konsekwencje prawne związane z nieprawidłowym przewozem (z katastrofą drogową włącznie).

Zgodnie jednak z obowiązującymi przepisami w żadnym wypadku nie wolno kierującemu otwierać sztuk przesyłki. Jeżeli stwierdzi, że towar został źle opakowany, oznaczony lub nosi ślady wycieków, nie powinien podejmować się przewozu takiego ładunku. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w trakcie rozpoczętego zadania transportowego, kierowca jest zobligowany do przerwania transportu oraz powiadomienia stosownych służb ratunkowych.

Podstawa prawna:

1. Umowa ADR oraz Oświadczenie Rządowe z 24 września 2002 r. w sprawie wejścia w życie zmian do załączników A i B do Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie 30 września 1957 r. (tekst pierwotny Umowy ADR: Dz.U. z 1975 r. nr 35, poz. 189, tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. nr 194, poz. 1629 ze zm.).
2. Ustawa z 28 października 2002 r. o przewozie materiałów niebezpiecznych (Dz.U. nr 199, poz. 1671 ze zm.).
3. Ustawa z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. nr 125, poz. 1371 ze zm.).